|
"Pełna (szeroka) wersja artykułu o bitwie o Marinkę polecam "Dziennik Trybuna" nr środowo-czwartkowy.
Bitwa o Marinkę, koniec rozejmu w Donbasie?
W środę 3 czerwca doszło do najkrwawszego starcia pomiędzy armią powstańczą Noworosji a wojskami ukraińskimi od czasu podpisania porozumienia w Mińsku. Prowadzone przez kilkanaście godzin walki lądowe, z użyciem wszelkich dostępnych rodzajów uzbrojenia, nie przyniosły rozstrzygnięcia. Gwałtowna i dynamiczna bitwa o Marinkę, zrodziła u komentatorów wiele pytań, ale zarazem paradoksalnie, na wiele ważkich pytań odpowiedziała.
Obie walczące o Donbas strony, nawzajem oskarżają się o eskalację konfliktu, zerwanie rozejmu podpisanego 12 lutego w Mińsku, zaś jednostronne relacje mediów głównego nurtu w naszym kraju, pomijają zarówno genezę bitwy jak i wnioski z niej wypływające. A zatem prześledźmy jak i dla czego doszło do bitwy o Marinkę, jak przebiegała i co z niej wynika.
Marinka ukraińska działobitnia
Miejscowość Marinka znajduje się na przedmieściach Doniecka i zasadniczo stanowi skrajnie na zachód wysuniętą część aglomeracji . W latem 2014 podczas prowadzonej ofensywy przeciwko powstańcom, miasteczko zdobyła armia ukraińska i od tej pory stanowiło ono punkt wypadowy do ataku Ukraińców na Donieck. Na mocy porozumień rozejmowych Mińsk II walczące wojska zobowiązane były do usunięcia strefy walk na odległość od 40-120 km w zależności od typu, ciężki sprzęt rakietowy i artyleryjski o kalibrze powyżej 100 mm. Porozumieniem nie były objęte środki artyleryjskie o kalibrze do 100 mm w tym moździerze i granatniki i działa. Tymczasem Ukraińcy skoncentrowali w Marince znaczną ilość szybkostrzelnych moździerzy 2B9 „Wasilok” kalibru 82 mm. Zasieg tej broni to blisko 5 km, co pozwalało im ostrzeliwać szereg dzielnic Doniecka – Pietrowskij Rajon, Alaksandrowkę, Tekstylszczik i Kirowskij Rajon. Od połowy maja regularnie co noc Ukraińcy bombardowali tak linię obrony powstańczej jak i terroryzowali miasto. W ostatnim tygodniu ukraińska armia ściągnęła w rejon Marinki dwie baterie haubic D-30 kalibru 122 mm i regularnie ostrzeliwała z nich centralne dzielnice, wielokroć trafiając w domy i wielopiętrowe bloki. Ponadto na odcinku Marinki, oddziały Kijowa przeprowadziły pod koniec maja rozpoznanie walką. Wszelkie znaki na ziemi i niebie, ale nade wszystko dane grup dywersyjno rozpoznawczych oraz zwiadu lotniczego dokonywanego za pomoca dronów, wskazywały, że nastąpi atak ukraiński wprost z zachodu na Donieck. Ugrupowanie wojsk ukraińskich przybrało charakter uderzeniowy a nie obronny.
Wieczorem 2 czerwca sytuacja wokół miasta radykalnie się zaostrzyła, W rejonie portu lotniczego doszło do intensywnych walk, Ukraińcy atakowali z użyciem czołgów. Po północy ukraińska armia rozpoczęła tez atak piechoty przy wsparciu czołgów na dzielnicę Doniecka Spartak, wpierając atakujących z dział samobieżnych oraz salwami z wyrzutni rakiet BM-21 „Grad”. Równocześnie ukraińska artyleria aktywizowała swoje działania na całej linii południowo zachodniego frontu. Ogień Ukraińcy prowadzili zasadniczo z moździerzy, w tym ciężkich kalibru 120 mm, ale zaczęły tez spadać pociski z objętych zakazem Mińsk II, ciężkich armat i haubic. O 3.45 na linię frontu i obszary koncentracji wojsk powstańczych spadła nawała ogniowa ukraińskich ciężkich moździerzy. Po kilkudziesięciu minutach, aby stłumić choć częściowo ich ogień noworosysjkie baterie moździerzy rozpoczęły ogień kontrbateryjny.
Ataki i kontrataki
Pozycje ukraińskie w pierwszej linii obsadzał fanatyczny batalion nacjonalistów, wchodzący w skład nowo sformowanej Gwardii Narodowej o nazwie „Kijów-1” oraz jednostki wsparcia. Po drugiej stronie frontu znajdowała się batalionowa grupa taktyczna Międzynarodowej Brygady „Pjatnaszka”. Dowództwo armii Noworosji, podjęło ryzykowną decyzję ataku wyprzedzającego na pozycje ukraińskie bez wsparcia ciężkiego sprzętu i artylerii. Można to porównać, snując analogie do II Wojny Światowej, do szturmu „na bagnety”. O świcie małe grupy uderzeniowe „Piatnaszka” uzbrojone tylko w broń lekką, poprzez uroczysko „Zielony Gaj” wdarły się do Marinki zajmując będący na obrzeżach lokalny szpital i stamtąd wyprowadzając ataki ulicami w głąb miasta. Osiągnięto pełne zaskoczenie. Gwardziści ukraińscy, składający się z byłych bojówkarzy „Majdanu” pod wpływem prowadzonego z determinacją ataku sił powstańczych rozpoczęli odwrót. Chaos i panikę uciekających pogłębił ostrzał powstańczych moździerzy przerzuconych w tym czasie na przedpola Marinki. Karabiny maszynowe ręczne wyrzutnie przeciwpancerne w rękach grup szturmowych „Piatnaszka” zbierały krwawe żniwo. Bunkry gwardzistów niszczono ręcznymi miotaczami ognia „Szmiel” i granatami. Przygotowywane od miesięcy fortyfikacje zostały przez Ukraińców porzucone, rozpoczęli odwrót. Około godziny 4.30 na Pietrowskij Rajon Doniecka oraz północe obrzeża Marinki (pozycje powstańcze), spadł ogień ukraińskiej artylerii i to już nie tylko moździerzy, ale samobieżnych dział 122 mm 2S1 „Gożdzik” i ciężkich 152 mm 2S3 „Akacja” , eksplodowały pociski haubic oraz systemów artylerii rakietowej BM-21 „Grad”. Tak oto „odnalazł się” , zgłaszany przez OBWE zaginiony sprzęt artyleryjski ze składów powstałych i nadzorowanych przez obserwatorów OBWE na mocy porozumień Mińsk II. Wierutnym kłamstwem okazały się deklaracje rządu w Kijowie, że w obszarze zdemilitaryzowanym nie ma ciężkiej artylerii.
Do walki kontrbateryjnej włączyły się nieliczne powstańcze baterie haubic D-30, które przybyły z głębokich tyłów. W tym czasie, ponosząc ciężkie straty ukraińscy nacjonaliści z batalionu „Kijów-1” cofali się, ale otrzymali wsparcie, z będącej w drugim rzucie przygotwywjącej się do ataku batalionowej grupy taktycznej ze składu 28 brygady zmechanizowanej. Ta doświadczona jednostka, stacjonująca w okresie pokoju na obszarze obłastii odesskiej, wyposażona w 12 czołgów i 30 bojowych wozów piechoty wyhamowała impet natarcia powstańczej piechoty . Kontratakując falami, Ukraińcy starali się wyczerpać siły powstańców, wszak mieli tylko podręczny zapas amunicji do lekkiej broni, odcinając ich zarazem ogniem artyleryjskim od tyłów. Wg informacji ukraińskich mediów dowodzeniem siłami ukraińskimi pod Marinką przejął osobiście Szef Sztabu armii ukraińskiej generał Mużenko i kierował operacją, przylatując z Kijowa, ze sztabu tzw. ATO w Kramatorsku.
Pomimo ognia artyleryjskiego, grupy bojowe brygady „Piatnaszka” otrzymały wsparcie pododdziałów zmechanizowanej brygady powstańczej „Opłot” , której czołgi T-64B i bojowe wozy piechoty BMP-2, zmusiły Ukraińców do ponownego odwrotu. Wojska bojowników dotarły w pobliże centrum Marinki.
W południe nad rejonowym budynkiem administracji zawisła flaga Noworosji. Jednak ukraińskie oddziały walki radiowo elektronicznej zaczęły zagłuszać łączność radiową oraz wyeliminowały działanie telefonii komórkowej. W oddziałach bojowników zaczął się problem z komunikacją i dowodzeniem. Do bitwy włączyły się oddziały powstańczej brygady „Wastok” płkownika Chodakowskiego , której oddziały rozwinęły powodzenie w kierunku wioski Krasnogorowka, której kwartał zajęły.
Jednak o 12.24 na oddziały powstańcze, w tym będące w obszarze zabudowanym Marinki, spadł huraganowy ogień ukraińskiej artylerii. Decyzją Sztabu Generalnego Ukrainy rzucono do kontrataku wszelką dostępną ciężką artylerię, przede wszystkim wyprowadzoną ze składów będących pod nadzorem OBWE. Na Marinkę spadła lawina pocisków kalibru 220 mm systemów rakietowych BM-27 „Uragan”oraz ciężkich haubic 152 mm 2S3 „Akacja” oraz dalekonośnych dział kalibru 152 mm 2S5 „Hiacynt”. Pod przykryciem artylerii, do kontrataku ruszyły kolejne oddziały 28 Brygady Zmechanizowanej przybyłe z będącego na tyłach miasteczka Kurachowo oraz batalionowa grupa taktyczna 30 brygady zmechanizowanej. Tu znowu się okazało, że Ukraińcy skoncentrowali potężne zgrupowanie uderzeniowe, które tylko czekało rozkazów do ataku. Łącznie Ukraińcy skoncentrowali na tym odcinku frontu blisko 3000 żołnierzy i przeszło 100 pojazdów opancerzonych i czołgów. Jednak kluczem sukcesu Ukraińców była liczna artyleria prowadząca morderczy ostrzał nie zważając na teren zamieszkały przez ludność cywilna, co wyraźnie zaskoczyło powstańców. Od tego momentu straty po stronie bojowników zaczęły rosnąc astronomicznie. W zasadzkę dostała się znana z walk pod Debalcewo , grupa dywersyjno rozpoznawcza GRU DRL „Riazań” , której 6 żołnierzy zginęło a 18 odniosło rany. 14 szpital w dzielnicy Tekstylszczik zapełnił się rannymi bojownikami i cywilami z Marinki. Walki przybrały charakter manewrowy, jednak przewaga liczebna, techniczna, a nade wszystko ogniowa artylerii ukraińskiej sprawiła, że powstańcy rozpoczęli odwrót z zajętych pozycji. Aby osłonić cofająca się własną piechotę do walki weszło kilka czołgów samodzielnego batalionu powstańczego „Somali” znanego z walk o lotnisko, a dowodzonego przez płk. Tołstycha ps. „Hivi”. Powoli powstańcy cofali się ku własnym liniom obronnym. W drugiej połowie dnia walki traciły intensywność, powstańcy zajmowali już tylko małą wschodnią część Marinki. Artyleria ukraińska jednak prowadziła ogień w głębi pozycji powstańczych. Drony rozpoznawcze Ukraińców wypatrzyły, że powstańcze pojazdy wywożą rannych do 14 szpitala w Tekstylszcziku i rozpoczął się jego ostrzał. Artyleryjski pocisk rozbił transformator i operujący rannych lekarze pozbawieni zostali oświetlenia, aparatura wspomagające życie pacjentów przestała funkcjonować. Podjęto dramatyczną decyzję ewakuacji 90 rannych i przewiezienia ich do innych szpitali w głębi Doniecka. Po kilku godzinach płonący szpital opuszczono. Około 17.00 OBWE wynegocjowała zawieszenie broni, które zasadniczo utrzymało się przez kolejne dni, bitwa dobiegała końca.
Po bitwie
Walki o Marinkę okazały się niezwykle krwawe. Wprawdzie oficjalne dane ukraińskie mówią tylko o kilku zabitych i 30 rannych, to w/g obecnych na miejscu ukraińskich wolontariuszy , liczba zabitych wynosi co najmniej 50-60 i około 250 rannych, których wywożono do szpitali w Kurachowie do Dniepropietrowska, a nawet do Kijowa. Ciężkie straty ponieśli również atakujący powstańcy. Wg komunikatu ich dowództwa było to 57 zabitych oraz od 120-150 rannych, w tym wielu ciężko. Zginęło kilkudziesięciu cywilnych mieszkańców Marinki i Doniecka, a kilkuset odniosło rany.
Walki potwierdziły, że powstańcy dysponują możliwościami ofensywnymi i w pierwszej fazie walk osiągnęli taktyczne sukcesy. Szykujące się do ataku na Donieck wojska ukraińskie nie były przygotowane do obrony. Z drugiej strony żołnierze 28 brygady zmechanizowanej powstrzymali atak uporczywą obroną i po nadejściu licznych rezerw i wsparciu ciężkiej artylerii odrzucili atakujących powstańców na pozycje wyjściowe. Jednostki ukraińskiej Gwardii Narodowej składające się z byłych bojówkarzy Majdanu „Kijów-1” nie wytrzymali natarcia, pokazali niski poziom wyszkolenia i woli walki, stąd ponieśli najcięższe straty.
Co szczególnie istotne, a perfidnie pomijane w relacjach medialnych oraz nie dostrzegane przez antyrosyjskich polityków, atak na Marinkę wyjawił, że Ukraińcy wbrew postanowieniom rozejmu Mińsk II mają na przedmieściach Doniecka liczną ciężką artylerię, która umożliwiała im terrorystyczny ostrzał miasta. To ona walnie przyczyniła się do powstrzymania powstańczego ataku. Szybkość i ilość rezerw, które w ciągu kilku godzin przeszły do kontrataku pod Marinką pokazała też wysoką koncentrację uderzeniowych zgrupowań armii ukraińskiej, co potwierdza tezę o jej przygotowaniach do natarcia na obszar kontrolowany przez powstańców Noworosji.
Bezwzględność z jaką Ukraińcy stosowali artylerię, prowadząc ogień na obszary zabudowane, jest próbką do czego są zdolne władze w Kijowie. W ciągu kilku godzin zniszczono wielkie targowisko „Sokół” w Doniecku, trafiono wiele budynków, trafostacji, zniszczono sieć gazową i elektryczną. Totalnie zrujnowano samą Marinkę na obszarze zajmowanym przejściowo przez powstańców. W działaniach Ukraińców nie ma cienia samoograniczenia się, charakterystycznego dla armii walczącej na własnym terytorium wśród swoich rodaków. Na zniszczony pozbawiony wody prądu obszar Marinki, zamiast służb ratunkowych wkroczyła ukraińska bezpieka - SBU , pokazowo aresztując mieszkańców miasteczka jakoby współpracujących z powstańcami, co pokazywała tryumfalnie ukraińska telewizja.
Nienawiść i nerwowość obu stron pokazuje skalę napięcia jaka panuje na froncie wojny o Donbas. Ciężka artyleria znów jest na pozycjach, miasta znów są ostrzeliwane i giną w nich dziesiątki cywili. Wg/ danych Urzędu Koordynacji Pomocy Humanitarnej ONZ od początku konfliktu w kwietniu 2014 do 30 maja 2015 na Donbasie zginęło 6417 cywili, w tym kilkaset dzieci i kobiet, a 15 962 osoby zostały ranne. W ocenie ekspertów, dalsza eskalacja działań militarnych wydaje się nieuchronna i nikt i nic nie powstrzyma walczących, którzy wyraźnie szukają rozwiązań na placu boju niż za stołem rokowań. Symptomatyczne było to, że gdy 2 czerwca 2015 w Mińsku podczas posiedzenia grup roboczych powołanych na mocy rozejmu Mińsk II, przedstawiciel Noworosji przedstawił projekt autonomii Donbasu (do tej pory powstańcy odrzucali taką możliwość) , to skonsternowani osłupiali delegaci Kijowa poprosili o odroczenie obrad. Aktualne władze Ukrainy ewidentnie nie szukają rozwiązań dyplomatycznych, one chcą utopić powstanie w Donbasie we krwi i spacyfikować jego rosyjsko języczną ludność."
Krzysztof Podgórski
|
Zaloguj się
Zarejestruj się
FAQ
Szukaj
